Dr. Langendijk

Dr. Langendijk, een naam die regelmatig voorbij komt op deoptocht.nl. Maar waarom? Hij is nooit prins geweest, zat niet bij de Raad van 11, heeft nooit meegelopen met de optocht en toch heeft hij (historisch) gezien een grote rol gespeeld in het Moeslands carnaval.

Dr. Langendijk (Toon) is op 2 augustus 1909 geboren in Beverwijk. Zijn studie begon in 1922 op het katholieke lyceum Sanctissimae Trinitatis, afdeling Gymnasium. Hij leerde gemakkelijk en ging na zijn middelbare school in 1928 naar de universiteit in Amsterdam om geneeskunde te studeren.

In 1935 slaagde hij voor zijn doctoraal. Een baan in een ziekenhuis ambieerde hij niet en hij ging op zoek naar een huisartsenpraktijk. Hij kwam uit in Schaijk en toog eind 1937 naar het zuiden. Hij vond onderdak in het woonhuis tegenover de kerk, Pastoor van Winkelstraat 2. Daarvoor was er een winkel met de naam Tafie gevestigd.

Tijdens zijn studie had hij Ans Swarte, geboren 4 februari 1913, uit Haarlem leren kennen. Zij was een vriendin van zijn zus. Ze werden verliefd en zijn, na hun kerkelijk huwelijk op 1 februari 1940, naar Schaijk verhuisd.

Ze lieten een huis met praktijk bouwen aan de andere kant van de Rijksweg, op de hoek met de Udensedreef. Zijn vader was de architect. Drie maanden na het begin van de Tweede Wereldoorlog trokken ze in het nieuwe huis.

Dr. Langendijk maakte lange dagen

Hij werkte dag en nacht. Vaak worden kinderen ’s nachts geboren, dus moest hij er steeds in het donker op uit om weer een kind te halen. Gelukkig kon hij goed tegen weinig slaap, anders had hij het nooit lang volgehouden. Joke Kouwenberg was de eerste baby die dokter Langendijk ter wereld heeft geholpen. In januari 1942 kon hij ’s nachts thuis blijven voor de geboorte van zijn eerste zoon. Ze kregen uiteindelijk 5 kinderen. In de jaren vijftig heeft hij in één jaar 90 bevallingen gedaan.

Dr. Langendijk Belangrijk geweest voor carnaval in Schaijk

Oprichting Moeslands carnaval

In 1958 is de eerste carnavalsclub, de Moesstempels, opgericht. In 1959 zorgden de leden ervoor, samen met onder anderen het comité Schaijk Vooruit, waar dokter Langendijk de voorzitter van was, dat in februari 1959 voor het eerst in het openbaar carnaval kon worden gevierd. Burgemeester Van de Ven verleende op de valreep alle vergunningen.

Er kwamen carnavalsfeesten inclusief een optocht, maar wel op maandag. De zondagsrust mocht niet worden verstoord, vond pastoor van Berkel. Carnavalsvereniging De Moesstempels is later opgegaan in Stichting Carnaval De Moeslanden. Hij was adviseur van deze stichting.

In de loop van de jaren zag je Dr. Langendijk als piraat, zigeuner of duivel rondlopen, maar meestal liep hij in een boerenkiel, eerst met een filmcamera en later alleen met een trommeltje. Zijn vrouw zat jarenlang in de jury.

Voor er carnavalsoptochten waren, stond Huize Langendijk op zijn kop.
Het hele gezin ging zich boven verkleden en beneden in de huiskamer danste iedereen om de tafel. Dat was Carnaval vóór 1959. Daarna liepen zijn kinderen mee in de optocht.

Dr. Langendijk Belangrijk geweest voor carnaval in Schaijk

Filmen carnaval Schaijk

De grootste hobby van Dr. Langendijk was het verzamelen van postzegels. Daarnaast filmde hij graag. Hij had een 8mm camera. Daarmee legde hij alles vast wat er in Schaijk gebeurde, zoals de oogst, verschillende branden (o.a. molen), bejaardenreisjes, kerkelijke feesten, processies en carnavalsoptochten. Ook filmde hij zijn gezin en de reizen die ze maakten. De films over Schaijk zijn in het bezit van de heemkundekring.

Gezin Langendijk
Daarnaast filmde hij graag. Hij had een 8mm camera. Daarmee legde hij alles vast wat er in Schaijk gebeurde, zoals de oogst, verschillende branden (o.a. molen), bejaardenreisjes, kerkelijke feesten, processies en carnavalsoptochten.

De laatste jaren kwam de Prins met zijn gevolg tijdens Carnaval naar het huis aan de Rijksweg om ook mevrouw Langendijk mee te laten genieten van een stukje Carnaval. Ze hielden beiden niet van ‘opzitten en pootjes geven’, maar dit was een leuk feestje. Iedereen die aanwezig was werd getrakteerd op koffie en een worstenbroodje. Dat werd een traditie.

Op 19 oktober 1974 overleed hij op 65-jarige leeftijd in het ziekenhuis van Euskirchen in Duitsland, enkele dagen na een verkeersongeluk.
De grafsteen die op het graf staat is in 1971, na het overlijden van zijn vrouw, ontworpen door zijn vriend Jan de Jong.

Hij was een sociaalbewogen man, die goed kon samenwerken, een gemeenschapsman in hart en nieren en een dokter voor iedereen.

Bron: Heemkundekring Schaijk-Reek

Dr. Langendijk Belangrijk geweest voor carnaval in Schaijk

Films carnaval Schaijk

Via de Heemkundekring is deoptocht.nl aan de originele beelden van Dr. Langendijk gekomen. Fantastisch dat aan het Moeslands carnavalsarchief werd gedacht. De beelden zaten nog in een originele doos uit eindjaren '60 en zaten nog op de spoel. Niet iets wat dus zomaar even omgezet kon worden naar digitale beelden. Dankzij Haropi in Geffen zijn deze beelden gedigitaliseerd.

Uitzoeken van jaartallen
Het uitzoeken van de digitale beelden was voor mij een feest! De beleving van het vieren van carnaval in het Moesland is prachtig vastgelegd door Dr. Langendijk en is een unieke inkijk van deze tijd en heeft beelden opgeleverd van 1960 tot en met 1974. Het is een parel voor het Moeslandse archief met beelden van carnaval in de breedste zin des woords met als absolute hoogtepunt de optocht van 1960 in kleur!

1973

Dr. Langendijk - Film carnaval 1973

1974

Dr. Langendijk - Film carnaval 1974